Mercier, Pascal:  
Nachttrein naar Lissabon. – 16de dr. - Wereldbibliotheek, 2007.  – 414 p.
ISBN 978 90 284 2101 1

Een ongewone ontmoeting met een Portugese vrouw doet Raimund Gregorius, docent in de klassieke talen in Bern, geheel onverwacht de klas verlaten. Geïntrigeerd door de melodieuze klank van haar moedertaal ‘português’ en een boek met levensbeschouwingen van de Portugese arts Amadeu de Prado vertrekt Gregorius halsoverkop op reis. In Lissabon begint de zoektocht naar Amadeu aan de hand van herinneringen van familie en vrienden, locaties en passages uit zijn boek, de zoektocht naar vrijheid maar ook naar zichzelf.

De vele levensbeschouwingen die veelal somber getint zijn en zeer filosofisch van stijl, zetten Gregorius aan om bij zijn eigen leven stil te staan: de leraar die teksten leest om de woorden  zelf, om de poëzie die van die woorden uitgaat, begint het boek van de Prado te lezen om de betekenis achter de woorden, die het diepste van zijn ziel raken. Hij is op zoek naar de waarheid, die beetje bij beetje wordt vrijgegeven. Gregorius vertelt bijna niet over zijn eigen ervaringen, hij laat het boek van de Prado voor hem spreken.

Het verhaal van de Portugese arts is rijker dan dat van Gregorius; zijn boek is doorspekt met existentiële vragen, de zoektocht naar de betekenis van vrije wil en keuze. Na elke ontmoeting met een vroegere kennis van Amadeu, komen we meer en meer te weten over de dokter en over de geschiedenis van Portugal. Tijdens de reis ondergaat Gregorius een gedaanteverwisseling, zowel uiterlijk als innerlijk, hij beziet de wereld met een nieuwe, frisse blik, maar we blijven met de vraag zitten of de reis naar Lissabon een nieuwe wending aan zijn leven  gegeven heeft, of dat hij in Bern in zijn oude leven zal hervallen. (KV)